* Ngày 3/6/2025, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành các quyết định về việc công bố Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Theo đó, 11 di sản thuộc các loại hình tri thức dân gian, lễ hội truyền thống, nghề thủ công, tập quán xã hội và tín ngưỡng đã được đưa vào Danh mục.
Cụ thể, tỉnh Khánh Hòa có 2 di sản được công nhận gồm Tri thức khai thác và chế biến trầm hương; Lễ hội Yến sào. Tỉnh Quảng Ninh có 2 di sản: Nghệ thuật may trang phục truyền thống của người Sán Chỉ; Nghệ thuật may, trang trí trang phục của người Dao Thanh Phán. Ngoài ra, các di sản khác gồm: Nghề dệt thổ cẩm của người Thái (Nghệ An); Lễ hội Sayangva của người Chơ Ro và Lễ giỗ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh (Đồng Nai); Lễ mừng cơm mới của người Si La (Điện Biên); Lễ Thắk Côn của người Khmer (Sóc Trăng); Lễ hội chùa Ông (Hưng Yên); và Hội vật làng Cổ Trai (Hải Phòng).
Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch yêu cầu Chủ tịch UBND các địa phương có di sản chịu trách nhiệm quản lý nhà nước đối với các di sản trong phạm vi quyền hạn theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa.
* Sáng 3/6/2025, PGS.TS Đặng Hoành Loan – nhà nghiên cứu âm nhạc dân tộc hàng đầu Việt Nam, nguyên Phó viện trưởng Viện Âm nhạc, đã qua đời vì bạo bệnh, hưởng thọ 81 tuổi. Thông tin được xác nhận bởi Hội Nhạc sĩ Việt Nam.
PGS.TS Đặng Hoành Loan sinh năm 1943 tại Hà Tây, tốt nghiệp Khoa Nhạc cụ dân tộc Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam) giai đoạn 1959 – 1963. Ông từng chỉ huy Dàn nhạc Đoàn ca kịch Liên khu 5 (1964 – 1975) và gắn bó lâu dài với công tác nghiên cứu tại Viện Âm nhạc từ năm 1976, giữ chức Phó viện trưởng từ 1996 cho đến khi nghỉ hưu.
Ông là người hiếm hoi kết hợp nghiên cứu âm nhạc với phương pháp dân tộc học, góp phần soi sáng không chỉ các giá trị âm nhạc mà còn cả tập tục, truyền thống và văn hóa của cộng đồng sở hữu di sản. Với quá trình điền dã sâu rộng, ông tạo được mối quan hệ gắn bó mật thiết với cộng đồng, giúp khám phá nhiều khía cạnh chưa từng được công bố, đặc biệt trong di sản then.
PGS.TS Đặng Hoành Loan là tri kỷ của nhiều nhạc sư, nhà nghiên cứu âm nhạc dân tộc như Nguyễn Vĩnh Bảo, Trần Văn Khê, Trần Quang Hải… Các công trình tiêu biểu của ông đã góp phần xây dựng hồ sơ di sản văn hóa phi vật thể trình UNESCO, trong đó có “Đặc khảo ca trù Việt Nam”, “Cồng chiêng Tây Nguyên” và bộ sách “Hát then các dân tộc Tày, Nùng, Thái Việt Nam”.
* Ngày 3/6, Sở Văn hóa và Thể thao TP Huế cho biết, Tuần lễ Áo dài cộng đồng 2025 sẽ khai mạc bằng chương trình nghệ thuật “Áo dài Huế” vào tối 6/6 tại cung An Định.
Trong khuôn khổ tuần lễ sẽ có nhiều hoạt động như hội thảo, quảng diễn, trình diễn nghệ thuật. Các điểm nhấn gồm: không gian trưng bày nghề may áo dài truyền thống; hoạt động đạp xe “Áo dài qua phố”; hành trình “Áo dài về nguồn” tại lăng Trường Thái và lăng vua Minh Mạng; chương trình nghệ thuật “Sắc màu văn hóa” và diễu hành “Việt Phong hội tụ”.
Ngoài ra còn có triển lãm, trình diễn bộ sưu tập áo dài ứng dụng nghệ thuật Điềm Phùng Thị; trình diễn “Áo dài với sản phẩm gốm Phước Tích”; phiên chợ quê kết hợp diễu hành “Áo dài về với di sản”; đêm hội “Áo dài – niềm vui của em”; lễ dâng hoa, dâng hương tại lăng Trường Thái; diễu hành tri ân Võ vương Nguyễn Phúc Khoát và Hoàng đế Minh Mạng.
Tuần lễ là hoạt động hưởng ứng Đề án “Huế – Kinh đô Áo dài”, nằm trong chuỗi sự kiện Năm Du lịch quốc gia và Festival Huế, nhằm khai thác giá trị văn hóa áo dài Huế, góp phần xây dựng thương hiệu du lịch đặc trưng.
* Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng lần thứ 3 (DANAFF III) sẽ diễn ra từ ngày 29/6 đến 5/7/2025, quy tụ hơn 100 phim với khoảng 200 suất chiếu, gấp đôi các kỳ trước.
Tại họp báo ngày 3.6, TS Ngô Phương Lan – Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam cho biết, DANAFF III có nhiều đổi mới như chương trình “Toàn cảnh điện ảnh châu Á”, “Giải phê bình phim châu Á” và “DANAFF Talents – Tài năng triển vọng điện ảnh”. Đặc biệt, “Vườn ươm dự án” đã chọn được 14 dự án từ hàng chục hồ sơ gửi về.
Năm nay, hạng mục phim nghệ thuật châu Á có giải thưởng 8.000 Euro từ Trung tâm Điện ảnh Quốc gia Pháp, trong khi phim Việt Nam xuất sắc sẽ nhận 5.000 USD từ Hiệp hội Điện ảnh Hoa Kỳ.
DANAFF III tiếp tục phát huy các hạng mục chủ lực như: Phim châu Á dự thi (14 phim), Phim Việt Nam dự thi (12 phim), “Điện ảnh Việt Nam hôm nay” với 18 phim mới. Lễ khai mạc và bế mạc sẽ được truyền hình trực tiếp trên VTV.
Chương trình chiếu phim “Nửa thế kỷ phim Việt Nam về chiến tranh” và hội thảo chuyên đề là điểm nhấn nhân dịp 50 năm thống nhất đất nước. Điện ảnh Hàn Quốc cũng được tôn vinh với 14 phim tiêu biểu và hội thảo phát triển công nghiệp điện ảnh.
DANAFF đang dần khẳng định vai trò kết nối các nhà làm phim trong nước và quốc tế, góp phần quảng bá hình ảnh Đà Nẵng và Việt Nam đến bạn bè quốc tế.
* Ngày 3/6, tại Nhà xuất bản Hội Nhà Văn, họa sĩ Lê Thiết Cương ra mắt ấn phẩm “Trò chuyện với hội họa” – tác phẩm thứ hai trong bộ bốn cuốn viết về nghệ thuật, gồm hơn 70 bài viết được chọn lọc từ 2005 đến nay.
Sách chia làm ba chương lớn, phân tích các thế hệ họa sĩ Việt từ thời Đông Dương, khóa Tô Ngọc Vân, đến thời kỳ đổi mới và sau đổi mới. Tác giả không chỉ bàn về phong cách cá nhân mà còn đặt mỗi họa sĩ vào bối cảnh lịch sử – xã hội cụ thể, từ đó lý giải các chuyển động thẩm mỹ trong mỹ thuật Việt Nam. Điểm đáng chú ý là chương cuối mở rộng sang các đề tài ít được khai thác như tranh cổ động, ký họa chiến tranh, tranh truyền thần, mỹ thuật dục tính.
Họa sĩ Lê Thiết Cương nhấn mạnh: “Tôi không gọi đây là phê bình, bởi phê bình đích thực phải dũng cảm và sắc sảo. Tôi chỉ muốn chia sẻ điều tôi nhìn thấy, cảm thấy và suy nghĩ.” Ông cũng bày tỏ hy vọng cuốn sách sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho người mới bước vào hội họa và những ai yêu mỹ thuật Việt Nam.
Sự kiện không chỉ ra mắt sách, mà còn là dịp để giới nghề đối thoại về một lĩnh vực vẫn thiếu những tiếng nói độc lập, chuyên sâu.
PV tổng hợp
